Az.shafaqna.com xəbər verir ki, qədim misirlilərin balzamlaşdırma üsulları zamanla daha da mürəkkəbləşib: ilkin dövrlərdə əsasən yağlar və bitki mənşəli yağlardan istifadə olunurdusa, sonrakı mərhələlərdə onlara bahalı qatranlar və bitum əlavə olunub.
Bununla bağlı Bristol Universitetinin alimləri tədqiqat aparıblar.
Müəlliflər mumiyaları zədələmədən öyrənməyin yeni üsulunu təklif ediblər – qalıqların ətrafındakı havada olan uçucu üzvi birləşmələrin analizi. Bu “qoxu” əsasında aparılan yanaşma, bintləri kəsmədən və artefaktlara toxunmadan balzamların tərkibini müəyyən etməyə imkan verir. Məhz bu qalıq molekullar mumiyalara xas olan, çox vaxt çürümə qoxusu ilə səhv salınan “muzey” ətrinin yaranmasına səbəb olur.
Tədqiqat çərçivəsində alimlər yaşları 2 000 ildən çox dövrü əhatə edən 19 mumiyadan götürülmüş 35 bint və balzam nümunəsini araşdırıblar. Yüksək həssas kimyəvi analiz üsulu olan HS-SPME-GC/Q-TOFMS vasitəsilə 81 uçucu birləşmə müəyyən edilib. Bu birləşmələr qədim Misir balzamlaşdırmasına xas olan dörd əsas maddə qrupunda toplanıb: yağlar və yağlı maddələr, arı mumu, bitki qatranları və bitum.
Analiz tarixi prosesi aydın şəkildə göstərib. Daha qədim mumiyalarda əsasən yağ və yağlardan ibarət sadə qarışıqlara rast gəlinib. Sonrakı dövrlərdə isə balzamların tərkibi mürəkkəbləşib, nadir və bahalı qatranlar, eləcə də bitumdan istifadə olunub. Alimlərə görə, bu dəyişikliklər dini mərasimlərdəki yenilikləri, ticarət əlaqələrinin genişlənməsini və balzamçılıq sənətinin peşəkarlaşmasını əks etdirir.
Digər maraqlı nəticə isə ondan ibarətdir ki, balzamın kimyəvi tərkibi bəzən bədənin müxtəlif hissələrində fərqlənib. Bəzi hallarda baş nahiyəsində aşkar edilən uçucu maddələr, gövdə hissəsində tapılanlardan fərqli olub. Bu isə üz, baş dərisi və daxili boşluqlar kimi anatomik bölgələr üçün müxtəlif balzam reseptlərindən istifadə edildiyini göstərir.
